Talasemi ile mücadelede en etkili yöntem: Hastalıklı doğumların önlenmesi

Akdenize kıyısı olan ülkelerde daha sık görülen talasemi, yaygın olarak Akdeniz anemisi ismiyle biliniyor.

Talasemi önlenebilir bir hastalık olduğunu ve belirten Çocuk Hemotoloji ve Onkoloji Uzmanı Dr. Fatma Türkan Memnun hususa ait açıklamalarda bulundu.

İHA’nın haberine nazaran Dr. Memnun, şu açıklamalarda bulundu:

“Sağlık Bakanlığı’nın yıllardır sürdürmekte olduğu tarama programlarıyla Talasemi önlenebilir bir hastalıktır. Bundan ötürü ülkemizde geçmiş vakitlere nazaran görülme oranı daha da azalmıştır. Hastalık Akdeniz’e kıyısı olan ülkelerde daha sık görüldüğü için ‘Akdeniz Anemisi’ olarak da bilinir. Talasemi de tedavi bulgulara yöneliktir.

“Hastaların yaşama imkanı 3 haftada ya da 4 haftada bir rutin kan transfüzyonlarıyla mümkündür”

Bu ağır bir kansızlık hastalığı olduğu için hastaların yaşama imkanı 3 haftada ya da 4 haftada bir rutin kan transfüzyonlarıyla mümkündür. Sıhhat Bakanlığı tarafından 2002 yılında Kalıtsal Kan Hastalıkları Yönetmeliği yayınlanmıştır. Bakanlığın belirlediği 33 vilayette talaseminin de içinde bulunduğu kalıtsal kan hastalıklarını önleyebilmek için Hemoglobinopati Denetim Programı başlatılmıştır.

Evlilik öncesi tarama fiyatsız

Cumhurbaşkanımızın açıkladığı ‘100 günlük Aksiyon Planı’ çerçevesinde 1 Kasım 2018 yılından itibaren program 81 vilayette Evlilik Öncesi Hemoglobinopati Tarama Programı olarak aile tabipleri tarafından fiyatsız bir halde uygulanmaya başlanmıştır.


“Talasemide tedavi hayli zordur ve hasta ve ailesi için epeyce yıpratıcıdır”

Hasta yahut taşıyıcı olduğu bilinen ailelerde tarama sonucu yahut kansızlık nedeniyle getirilen çocuklarda teşhis konur. Taşıyıcı şahıslar hafif kansızdır, demir tedavisinden fayda görmezler. Tam kan sayımının uygun kıymetlendirilmesi ve hemoglobin elektroforezi yapılmasıyla teşhis basitçe konur. Hasta olanlarda ağır kansızlık vardır; anne, baba ve çocuğun tam kan sayımı, hemoglobin elektroforezi ve genetik tetkikleri yapılarak kesin teşhis konur. Talasemide tedavi epey zordur ve hasta ve ailesi için epey yıpratıcıdır.

“Hastanın yıllık tedavi maliyeti binlerce doları bulabilmektedir”

Bugünkü bilgilere nazaran bir hastanın yıllık tedavi maliyeti binlerce doları bulabilmektedir. Bu nedenle Talasemi üzere her iki ebeveynden de gelen bozuk genler ile geçiş gösteren kalıtsal hastalıkların denetiminde en tesirli usul, hastalık hakkında toplumun bilgilendirilmesi, toplum taramaları ile taşıyıcıların saptanması, onlara genetik istişare verilmesi ve gebelik öncesi teşhis metotları kullanılarak yeni hastalıklı bebek doğumlarının önlenmesidir. Bu yolla Talasemi birçok ülkede olduğu üzere ülkemizde de Sıhhat Bakanlığımızın yönetmeliği doğrultusunda denetim altına alınmıştır.

“Tüm vatandaşlarımızı kan bağışına ve kemik iliği nakli yapılabilmesi için TÜRKÖK’a istekli verici olmaya davet ediyoruz”

Toplumdaki talasemi taşıyıcıları, olağan görünümde olduklarından, özel Talasemi testleri yapılmadıkça taşıyıcı olup olmadıkları anlaşılamaz. Bu sebeple riskli bölgelerde yaşayan gençlerin kesinlikle evlilik öncesi talasemi testi yaptırmaları gerekir. Kemik iliği nakli gerçekleştirilene kadar Kızılay’a yapacağımız kan bağışlarıyla 3 haftada bir hastaya uygulanan kan transfüzyonlarıyla hasta olağan yaşantısına devam edebilecektir. Bu yüzden tüm vatandaşlarımızı kan bağışına ve kemik iliği nakli yapılabilmesi için TÜRKÖK’a istekli verici olmaya davet ediyoruz.”