Sirkadiyen diyette odak nokta: İçerik değil zaman

Başka diyet çeşitleri ile ortalarındaki en temel farklılık; sirkadiyen beslenmede besin kısıtlaması ve yasaklanmasının olmamasıdır. Sirkadiyen beslenmenin temel odak noktası; besinlerin içerdiklerinden çok, besinlerin tüketildikleri vakit dilimidir. Sirkadiyenin, “circa” (yaklaşık) ve “dies” (gün) sözlerinin birleşiminden oluştuğunu belirten Beykent Üniversitesi Sıhhat Bilimi Yüksekokulu Beslenme ve Diyetetik Kısmı Arş. Gör. Eda Balcı, sirkadiyen beslenmenin püf noktaları ve hangi saatlerde yenmesi gerektiğine dair konuştu.

BESİN KISITLAMASI YOKTUR

Eda Balcı, “Kısaca sirkadiyen, bedenin bir gün içerisinde gerçekleştirdiği fizyolojik, ruhsal ve hormonsal süreçlerin toplamı ile oluşan beden ritmidir. Sirkadiyen ritmi, organizmanın biyolojik saati olarak tanımlayabiliriz. Bedenimizin fonksiyonlarının nizamlı bir formda işleyişini tabir eder. Sirkadiyen ritmin bir kesimi olarak, uyku-uyanıklık döngüsü, hormon salınımı, metabolik aktiviteler, ferdî performans, kalp suratı ve kan basıncı örnek olarak verilebilir” dedi.

Sirkadiyen beslenmenin bilindik diyet cinslerinden daha farklı olduğunu söyleyen Balcı, “Diğer diyet tipleri ile ortalarındaki en temel farklılık; sirkadiyen beslenmede besin kısıtlaması ve yasaklanmasının olmamasıdır. Sirkadiyen beslenmenin temel odak noktası; besinlerin içerdiklerinden fazla, besinlerin tüketildikleri vakit dilimidir” halinde konuştu.

“HER GÜN BİREBİR SAATTE YEMEK YENMELİ

Sirkadiyen beslenmenin bedenin doğal döngüsüne ayak uydurmayı ve bu sistemin de dışına çıkmamayı gerektirdiğini söyleyen Balcı, bu beslenme nizamına uygun olarak yaşamak için birinci olarak gerçek beslenme sistemine de sahip olmanın değerli olduğunu belirtti.

Sirkadiyen beslenmede, oluşturulan beslenme nizamına nazaran, her gün birebir saatlerde yemek yenmesi gerektiğinin altını çizen Balcı, “Özellikle yeni başlayanlar için 3 ana ve 2 orta öğün önerilmekte ve bu öğünlerin sebzeler, sağlıklı yağlar, lifli besinler ve yüksek proteinli besinlerden oluşması tavsiye edilmektedir” bilgisini aktardı.

“GECE YEMEK ÖNERİLMEZ”

Balcı, sirkadiyen beslenmede günün erken saatlerinde yani gücün fazla tüketildiği saatlerde tahıl ve yağ kümesi besinlerin tüketiminin önerildiğinin altını çizerek, “Öğle saatlerinde ise daha hafif lakin protein içeriği yüksek besinlerin tüketimi kıymetlidir. Protein içeriğinin yüksek olması akşam yemeğine kadar olan müddette daha tok olmayı sağlayacaktır. Metabolizmanın yavaş çalıştığı akşam saatlerinde ise yağ oranı düşük besinler bilhassa salatalar ve çorbaları tercih etmek daha gerçek olacaktır. Gece yemek önerilmez. Zira gece metabolizma hem çok yavaş çalışır hem de beden gücünü besinlerin sindirimine değil kendisini onarmaya ve yenilemeye harcamalıdır” halinde konuştu.

Sirkadiyen beslenmede dikkat edilmesi gereken öteki noktalara değinerek kelamlarını tamamlayan Balcı, şunları aktardı: “Kan şekerinde ani dalgalanmalara neden olan şeker ve glisemik indeksi yüksek besinlerin tüketiminden kaçınmak yahut bu besinlerin gerçek vakitte ve denetimli bir halde tüketilmesidir. Kolay karbonhidratlar yerine kompleks karbonhidratlar tercih edilmelidir. Dehidrasyonun önlenmesi ve bedenin fonksiyonlarını yerine getirebilmesi için de kâfi sıvı tüketimine dikkat edilmelidir. Tüm bunları yaparken de fizikî aktivitenin ve tertipli ve kâfi uykunun da sirkadiyen beslenmenin bir modülü olduğu unutulmamalıdır.”