Çocuklarda idrar kaçırmanın nedenleri ve tedavi yöntemleri

Nörolojik olarak 5 yaş zekâsına sahip sağlıklı bir çocuğun idrar kaçırma sorunu yaşamaması gerektiğini belirten Çocuk Sıhhati ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Naim Ay, 2 ile 4 yaş ortasında çocuklara tuvalet eğitiminin verilmesi gerektiğini söyledi.

İdrar kaçırma probleminin 2 cins olduğunu belirten Uzm. Dr. Ay, birinci kümenin gece altına kaçıranlar olduğunu ve idrar kaçırma problemlerinin yüzde 75’lik kısmını oluşturduğunu, ikinci kümesi ise; hem gece hem gündüz altına kaçıranların oluşturduğunu aktardı.

Gece ve gündüz idrar kaçırma sorununda mesane disfonksiyonundan da kelam edilebileceğini tabir eden Dr. Ay, kimi insanların mesanesinin çok hassas olup, çok az bir idrar varsa dahi çabucak tuvalete gitme ihtiyacı duyabileceğini (çok etkin mesane) belirterek ailelere değerli ihtar ve tavsiyelerde bulundu.


ÇOCUKLARDA İDRAR KAÇIRMANIN NEDENLERİ

İdrar kaçırma sorunu; 5-15 yaşları ortasında daha çok görülür. İdrar kaçıran çocuklarda vakitle özgüven kaybı, dikkat eksikliği ve toplumsal pek çok sorun görülebilir. İdrar kaçırma meselesinde çocukların yüzde 97’sinde hiçbir fizikî sorun görünmez, yüzde 3’ünde ise idrar yolu enfeksiyonu, şeker sorunu, kabızlık sorunu, çok ender epilepsi atakları, kıl kurdu, geniz eti üzere altta yatan ikincil nedenler olabilir.

Yüzde 97’lik sebebi bilinmeyen idrar kaçırma meselelerinde genelde genetik altyapı tesirli olabilir, anne ve babanın çocukluğunda bu çeşit bir sorun varsa yüzde 50 oranlarında çocuklarda da görülebilir. Obezite de idrar kaçırma nedeni olabilr. Ayrıyeten idrar kaçırma sorunlarının altında ağır ruhsal meseleler, bir travma da yatabilir.

AİLELERE TAVSİYELER

İdrar kaçırma sorunu olan çocuk mutlaka bezlenmemeli, çocuğa ceza değil ödül ile yaklaşılmalı, gündüz su kısıtlaması yapılmamalı, çocuğun saatlerce bilgisayar yahut televizyon başında oturmasına müsaade verilmemeli, 2-3 saatte bir uyarılarak, tuvaletin var mı diye sorulabilir.

Gün içinde su alımı mutlaka kısıtlanmamalı, lakin gece uyku saatine yakın asitli içecekler verilmemeli ve sıvı alımı azaltılmalıdır. Altını ıslatan çocuğa katiyetle sert yansılar verilmemeli, çocuklara anlayışlı ve ilgili davranılmalı, ceza verilmemeli, yatmadan evvel çocuk tuvalete götürülmeli, yattıktan 2 saat sonra tuvalete gitmesi için uyandırılmalıdır. Bu esnada çocuk kesinlikle uyanık olmalı ve tuvalete gittiğini bilmelidir, böylelikle bu durum çocuğun bilinçaltına yerleşir. Öbür türlü çocuk uykusunda tuvalete gittiğini anlayamaz. Çocuklar için bir tuvalete gitme takvimi yapılabilir, çocuğun altına yaptığı günlere yağmur, yapmadığı günlere güneş çizilerek yapmadığı günler için küçük ödüllendirmeler yapılabilir.

8 yaşını geçen çocuklarda tedavi zorlaşır. Bu sorunun çocuk okula başlamadan çözülmesi gerekir. Bu sorun ruhsal problemlere da neden olabilir.

Gece idrar kaçıran çocukların kesinlikle uykudan uyandırılması gerekir. Çocuk bilinçaltında bu işeme durumundan ziyan gördüğünü, uykusunun bölündüğünü sonra yatağını birlikte temizlemesi gerektiğini öğrenmelidir, kısaca çocuğun bu işemenin sonuçlarını yaşaması gerekir. Neden yaptın niçin yaptın demenin yararı yoktur, durumu idrak etmesi için onu uyandıracağız, iç çamaşırını değiştirmesini isteyeceğiz, yatağını onunla birlikte değiştireceğiz, bu zorlukları görmesi onun için yararlı olacaktır.

ÇOCUKLARDA İDRAR KAÇIRMANIN TEDAVİSİ

Evvel çocuğun genital muayenesi yapılmalıdır, idrar deliğinde bir sorun var mı bakılmalı, karın ve bel bölgesi muayenesi yapılmalıdır. Sonra idrar ve idrar kültürüne bakılır, bulgulara nazaran tedavi belirlenir. Genelde birkaç ayda sonuç alınır lakin tedavinin 6 aydan evvel bırakılmaması gerekir. Ailelerin de uyumlu olması tedavinin başarısı için kaidedir. Bu sorun sırf medikal tedavilerle değil ailenin de ilgisi ve dikkati ile çözülür, en zararsız tedavilerle başlanır, gerekli görülürse ilaç tedavisi verilir, bu ilaçların kısırlığa neden olması üzere bir durum kelam konusu değildir.

En zararsız tedavilerden biri alarm tedavisidir, medikallerde bulunur, çocuğun iç çamaşırına yerleştirilen alarm ile çocuk altını ıslattığı vakit zil çalar böylelikle çocuk uyarılır, çiş alarmı çocuk işediği anda çocuğu uyandırır, uykusu derin olan çocuklarda işe fayda.